Ishialgjia

Si ndihet dhimbja nervore

Dhimbja mund të jetë djegëse, therëse ose si goditje elektrike, shpesh nga vithet drejt pjesës së pasme ose anësore të këmbës. Mund të arrijë te shputa dhe gishtat. Shpimet, mpirja ose dobësia ndihmojnë të vlerësohet përfshirja nervore. Dhimbja e mesit mund të jetë e lehtë ose të mungojë.

Mjeku dallon dhimbjen radikulare nga radikulopatia, ku ka edhe shenja objektive si ulje force, ndjeshmërie ose refleksesh. Ky dallim ndikon në shpejtësinë e hetimit. Intensiteti i dhimbjes, i vetëm, nuk tregon nëse nervi po humbet funksion.

Shenjat që nuk duhet të presin

Pamundësia e re për të ngritur shputën ose ecja që ndryshon nga dobësia kërkojnë vlerësim të shpejtë. Dhimbja me temperaturë, traumë, anamnezë tumori ose humbje peshe nuk duhet trajtuar si ishialgji e zakonshme pa konsultë.

Çfarë kërkon ekzaminimi

Mjeku pyet për përhapjen, fillimin dhe faktorët që e shtojnë dhimbjen. Vlerëson forcën, ndjeshmërinë, reflekset dhe provat që ngarkojnë rrënjën nervore. Shqyrton edhe artikulacionin e ijes dhe shkaqe të tjera, sepse dhimbja e referuar nga muskujt ose artikulacionet mund të ngjajë me ishialgjinë.

Rezonanca nuk kërkohet automatikisht në çdo episod të hershëm pa shenja alarmi. Ajo rekomandohet kur gjetjet mund të ndryshojnë trajtimin ose kur ka dyshim për patologji serioze. Një disk i ndryshuar në imazh duhet të përputhet me simptomat; vendimi nuk merret vetëm nga fjalët në raport.

Aktiviteti dhe fizioterapia

Shumë episode përmirësohen gjatë javëve ose muajve, megjithëse ecuria ndryshon dhe mund të ketë rikthime. Ruani aktivitetin e tolerueshëm dhe shmangni qëndrimin e zgjatur në shtrat. Shpërndajeni ecjen dhe punët në intervale që mund t'i përballoni.

Fizioterapia mund të përfshijë ushtrime të përshtatura dhe rikthim gradual të kapacitetit fizik. Një ushtrim që ndihmon një person mund t'ia shtojë simptomat një tjetri. Ndërpriteni dhe kërkoni këshillë nëse shfaqet dobësi e re ose përhapje e dukshme e mpirjes. Përparimi vlerësohet edhe nga gjumi, ecja dhe aftësia për punë.

Barnat dhe trajtimet e mëtejshme

Përfitimi i barnave ndryshon dhe duhet peshuar ndaj rrezikut për stomakun, veshkat, zemrën dhe ndërveprimet. Gabapentinoidet, benzodiazepinat dhe kortikosteroidet orale nuk rekomandohen rutinë për ishialgjinë sipas NICE. Opioidet nuk rekomandohen për ishialgjinë kronike. Nëse i merrni prej kohësh, mos i ndërprisni papritur; kërkoni rishikim të kontrolluar.

Në raste të përzgjedhura mund të diskutohet injeksion epidural ose ndërhyrje kirurgjikale. Kirurgjia shqyrtohet veçanërisht kur trajtimi pa operacion nuk ka përmirësuar dhimbjen ose funksionin dhe imazheria është në përputhje me simptomat.

Pyetjet më të shpeshta të pacientëve

Sa zgjat ishialgjia? Shumë episode përmirësohen brenda disa javëve, por disa zgjasin muaj dhe mund të ketë rikthime. Kohëzgjatja varet nga shkaku, nga niveli i prekjes së nervit dhe nga aktiviteti i ruajtur. Mungesa e përmirësimit pas disa javëve ose shfaqja e dobësisë është arsye për rivlerësim.

A ndihmon ngrohtësia ose ftohtësia? Ngrohtësia ose ftohtësia lokale mund të sjellë lehtësim të përkohshëm të rehatisë, me mbrojtjen e lëkurës nga djegia ose ftohja. Nuk e trajton shkakun, ndaj përdoret si ndihmë dhe jo si zëvendësim i aktivitetit dhe i planit të vlerësuar.

A është e sigurt të përdor barna kundër dhimbjes për një kohë të gjatë? Përdorimi i zgjatur kërkon vlerësim, sepse barnat mund të ngarkojnë stomakun, veshkat dhe zemrën dhe të ndërveprojnë me mjekime të tjera. Mos i ndërprisni papritur barnat që i merrni prej kohësh dhe mos kombinoni preparate pa pyetur. Mjeku peshon përfitimin kundrejt rrezikut për çdo pacient.

A ka rëndësi nëse dhimbja është në të dyja këmbët? Po. Dhimbja ose dobësia e të dyja këmbëve, sidomos kur shoqërohet me mpirje rreth anusit ose ndryshim të urinimit, mund të tregojë shtypje të rëndësishme nervore dhe kërkon vlerësim urgjent. Ishialgjia e zakonshme prek më shpesh një këmbë.

Çfarë duhet të raportoni gjatë ndjekjes

Tregoni nëse dhimbja po bëhet më e përballueshme dhe nëse mund të ecni, flini ose punoni më mirë. Raportoni veçmas mpirjen dhe dobësinë. Një person mund të ketë ende dhimbje ndërsa funksioni po rikthehet; një tjetër mund të ketë pak dhimbje, por humbje force që kërkon hetim më të shpejtë.

Shënoni cilat barna keni provuar, për sa kohë dhe nëse kanë shkaktuar efekte anësore. Kjo shmang përsëritjen e trajtimeve pa përfitim. Nëse ka rikthim të dhimbjes, ekzaminimi i ri ndihmon të përcaktohet nëse është i njëjti model apo një problem tjetër. Një rezonancë e vjetër nuk zëvendëson vlerësimin e një dobësie të re, dhe një episod i njohur nuk i shpjegon automatikisht të gjitha simptomat e ardhshme.

Kujdesi në Tirana Polyclinic: Ofrojmë vlerësim specialistik, interpretim të imazherisë së kryer në qendra të tjera dhe koordinim me fizioterapinë. Nëse ka shenja urgjence ose indikacion kirurgjikal, orientimi bëhet drejt shërbimit përkatës.